چرا چشم کودک باید در بدو تولد معاینه شود؟

شایع‌ترین علت مشکل چشمی، عفونت هنگام زایمان است. عامل عفونت ممکن است قارچ، میکروب، تب خال و زگیل باشد که نوزاد را به عفونت چشمی مبتلا می‌کند.

یکی دیگر از علل معاینه چشم در بدو تولد، احتمال بروز ضربه‌های زایمانی است که ممکن است به مشکلات چشمی در نوزادان منجر شود. گرفتگی مجرای اشکی که ممکن است در نوزادان هنوز باز نشده و باعث ترشح و چسبندگی در چشم شود، علت سوم معاینه چشم در بدو تولد است. در ضمن ممکن است نوزادی با آب مروارید مادرزادی متولد شود. در صورتی که آب مروارید هر چه زودتر درمان شود، کاهش دید کمترمی شود. حتی توصیه می‌شود آب مروارید همان روز اول جراحی شود.

تنبلی چشم کودک در چه سنی قابل تشخیص است‌؟

این مشکل از سه سالگی قابل تشخیص و مداواست. در واقع، اگر کودک در این سن با استفاده از عینک هم دید خوبی ندارد، مساله تنبلی چشم مطرح می‌شود که در این حالت محرک‌های بینایی مغز و راه‌های بینایی کودک خوب رشد نکرده‌اند. برای این کودکان هم عینک تجویز می‌شود. چشم سالم آنها مشخص و روزی یک تا دو ساعت بسته می‌شود تا چشم تنبل بیشتر کار کند. با افزایش سن مشکل برطرف می‌شود. معمولا بین هشت تا ده سالگی تکامل راه‌های عصبی تمام می‌شود و اگر این تکامل صورت نگیرد چشم کودک برای همیشه تنبل می‌ماند، یعنی اگر فرد ۲۰ ـ ۱۵ ساله با مشکل تنبلی چشم مراجعه کند دیگر با استفاده از عینک، عمل جراحی و بستن چشم سالم معالجه نمی‌شود. اگر کودک در سه سالگی مشکل داشته باشد، پزشک او را مداوا می‌کند و اگر این کودک مشکل چشمی نداشته باشد، هر پنج سال یک بار تا ۴۰ سالگی معاینه می‌شود.

معاینه چشم پس از ۴۰ سالگی چگونه ادامه پیدا می‌کند؟

اگر در ۴۰ سالگی معاینه شود و چشم سالم باشد، باید هر دو سال یکبار معاینه شود تا حدود ۶۰ الی ۶۶ سالگی؛ ولی اگر مشکل داشته باشد هر شش ماه باید بررسی شود. اگر فشار چشم بالا باشد بر حسب میزان هر چند ماه یا چند هفته یکبار باید معاینه و درمان‌های لازم انجام شود. از سن ۶۵ سال به بالا فرد ممکن است مشکلات جسمی زیادی داشته باشد از جمله ضایعات ناشی از قند و خشکی چشم که همه اینها با معاینه سالانه توسط پزشک مشخص و درمان می‌شود.

چرا کسی که کار هنری انجام می‌دهد، صبح‌ها چشم‌هایش درد می‌گیرد و هنگام کار دچار دوبینی می‌شود؟

کار ممتد چشمی با فاصله نزدیک، باعث خستگی چشم، سردرد، تاری دید و دوبینی می‌شود. در این موارد توصیه می‌شود فرد هر ۱۵ دقیقه یکبار، یک دقیقه به دور نگاه کند. فاصله باید دورتر از شش متر باشد.

علت این که کودک هنگام تماشای تلویزیون دچار اشکریزش می‌شود چیست؟

این موضوع می‌تواند به دو علت باشد. یا پلک‌ها شوره دارند، یا به علت خوب ندیدن، به چشم فشار زیادی وارد می‌شود، کودک چشم را جمع می‌کند و دچار اشکریزش می‌شود. کسی که مشکل شوره پلک دارد، باید حتما رسیدگی کند و برای کودکی که مشکل بینایی دارد، عینک توصیه می‌شود.

آیا تنبلی چشم در ۴۰ سالگی اصلاح می‌شود؟

خیر.

دکتر محمدرضا فرتوک‌زاده – جراح و متخصص چشم و فوق‌تخصص قرنیه