با مدیریت آشنایی و زیرکی و تدبر بسیار، براحتی می‌توان نکات مهمی از خصوصیات اخلاقی، شخصیت، رفتار و اندیشه، سبک زندگی، نوع و چگونگی ارتباطات، خانواده و دوستان، تفریحات و علاقه‌مندی‌ها و… فرد منتخب را به دست آورد، این در حالی است که بسیاری از جوانان با تصور نادرست از دوران نامزدی، آن را با خوشی‌های موقت و زودگذر مختص این زمان، سپری می‌کنند و فراموش‌شان می‌شود‌ برای چه نامزد شده‌اند و قصد و نیت اصلی‌شان از معاشرت‌ها و دیدارها چیست.

دوره نامزدی برخلاف تصور همگانی، هرگز دوره تفریح و خوشگذرانی نیست، بلکه دوره‌ای دشوار برای آشنایی و شناخت و کسب اطلاعات برای یک زندگی چند ساله تا پایان عمر است؛ بنابراین موفقیت زندگی سال‌های بعد از انتخاب و ازدواج، منوط به باروری یا بارور نشدن بذری است که در دوران نامزدی کاشته می‌شود.

دختر و پسر دم‌بخت و در حال گزینش شریک و همسفر یک عمر زندگی، لازم است برای کشف غریبه تازه آشنا، انتخاب آگاهانه و حرکت به سوی یک ازدواج موفق، به هشدارهای زیر توجه کنند.

واقع‌بین باشید

اولین و مهم‌ترین نکته این که نسبت به کل ماجرای آشنایی‌تان واقع نگر باشید. تا حد امکان، تابع احساسات و هیجانات موقت و گذرای خود نباشید و به شکلی کاملا منطقی با این دوران مواجه شوید و همه جانبه فرد مورد نظرتان را مورد سنجش و شناخت قرار دهید. عشق و دوست داشتن اگر چه برای ازدواج لازم است، اما شرط کافی و تضمین‌کننده برای زندگی مشترک موفق نیست. خیالپردازی و رویابافی را به زمانی دیگر موکول کنید، هم‌اکنون وقت آن است که چشمان را بیناتر و گوش‌هایتان را شنواتر کنید و به مسائل مهمی از زندگی که گاه فراتر از محبت و عشق آتشین است، توجه داشته باشید.

تعیین تکلیف کنید

خواسته‌ها و انتظارات یکدیگر را جویا شوید و به طور عمیق آنها را مطالعه کنید، قبل از ازدواج از موضوعات مهم زندگی‌تان با هم حرف بزنید. شما باید بدانید همسر آینده شما چه انتظاراتی از خود و شما در طول زندگی دارد، در مورد مسائل مهم زندگی به توافق برسید و براحتی از کنار آنها نگذرید. مثلا باید به توافق برسید که قرار است در کدام شهر، خانه یا محله زندگی مشترک خود را آغاز کنید؟ زندگی مستقلی خواهید داشت یا این که با یکی از خانواده‌ها باید زندگی کنید؟ زمان بچه‌دار شدنتان چه مدت پس از ازدواج است؟ معاشرت‌های فامیلی و دوستانه به چه شکل باید باشد؟ و… به شوخی گرفتن یا طفره رفتن از موضوع یا جواب ندادن به سوالات احتمالی خود را جدی بگیرید.

به احساسات و عواطف خود توجه کنید

با خود و احساسات‌تان رودربایستی نداشته باشید. اختلاف و بگومگو، دلخوری و ناراحتی بسیار، خشم و عصبانیت، نداشتن تمایل مثبت یا داشتن حس منفی نسبت به یکدیگر، بهانه‌تراشی‌ها و… علائم هشداردهنده‌ای است که هیچ گاه گذشت زمان ترمیم‌کننده آنها نخواهد بود و در ادامه آن مسائل و مشکلات در زندگی مشترک با شدت بیشتری بروز خواهد یافت. چه‌بسا بسیاری از جوانان به خاطر حس گذشت و فداکاری و با تکیه بر غلیان و تلاطمات عاطفی مثبت یا با توجه به صحبت‌های بزرگ‌ترها که ‌زندگی این چنین است و تو از هم‌اکنون نباید کم بیاری، شما هنوز یکدیگر را خوب نمی‌شناسید، به یکدیگر فرصت دهید، هر دو نابلد راهید‌ و…‌، نه‌تنها نشانه‌های مهم را جدی نمی‌گیرند بلکه با این تصور اشتباه که این وضعیت‌ها کاملا طبیعی است و در هر رابطه‌ای امکان بروز دارد، پیش می‌روند تنها صرفا با اتکا بر این گمان باطل که هر دو طرف به مرور به هم عادت می‌کنند، از روحیات و خلقیات هم آگاه می‌شوند و یاد می‌گیرند چه کنند و چه نکنند و… .

اما ما نظری مخالف داریم، از همین ابتدا اجازه دهید تابلوی قرمزمان را بالا ببریم و اجازه عبور به شما ندهیم؛ ایست! بیش از هر چیز، دور این تصور اشتباه را خط قرمز پررنگی بکشید که ‌مرور زمان بتواند وضعیت رابطه‌تان را بهبود بخشد یا رفتار نامزدتان را تغییر دهد‌ و… .

فراز و نشیب‌های بسیار دوران نامزدی، پیش مقدمه و نشانه آشکاری است که به شما هشدار می‌دهد‌ قطعا در زندگی مشترک، زمانی که زیر یک سقف قرار گرفتید، مشکلات شما تشدید خواهد شد. بپذیرید اینجا همان جایی است که باید بایستید، اوضاع و شرایط خود و نامزدتان را دوباره بسنجید و محک بزنید.

خطوط قرمز رابطه‌تان را مشخص کنید

به هوای غرق شدن در عشق و عاشقی، سکوت پیشه نکنید و از مطالبه حقوق بحق‌تان صرف‌نظر ننمایید. یادتان باشد زندگی آینده‌تان را به بهانه کوتاه آمدن و نگفتن خواسته‌ها، به نازل‌ترین قیمت به فروش نگذارید. شما و نامزدتان با هم هستید تا دریابید‌ آیا می‌توانید نیمه گمشده هم باشید و زندگی سالم و موفقی را با هم رقم بزنید یا خیر؟! پس برای دریافت این مهم باید صفات قابل تحمل و غیرقابل تحمل یکدیگر را بشناسید. برای کسب این نوع شناخت لازم است خود را برای همدیگر افشا سازید، بی‌هیچ تعارف و رودربایستی بگویید از چه چیز خوشتان می‌آید و چه چیز ناخوشایندتان است؛ چه رفتارهایی را می‌پسندید و از چه رفتارهایی دوری می‌کنید؛ تمایل دارید همسرتان در زندگی چگونه رفتاری داشته باشد؛ چه رفتارهایی را هرگز در همسرتان نمی‌پذیرید، میزان و محدوده سازگاری و انطباق خود در زندگی را مشخص کنید و… .

محدوده‌ها و خط‌قرمز‌های غیرقابل مذاکره یا حتی غیرقابل چانه‌زنی را مشخص کنید و به اطلاع فرد مقابل برسانید و تفهیم کنید که اینها خواسته‌های مهم و غیرقابل اغماض‌تان در زندگی است و شما هرگز اجازه تخطی به آنها را نه‌تنها به خود بلکه به همسر آینده تان نیز نخواهید داد و از نظر شما شکستن و عبور از این خطوط قرمز به منزله پایان زندگی قلمداد خواهد شد.

از رفتارهای معنادار چشم‌پوشی نکنید

اگر به خرید یا برای صرف شام، به رستورانی می‌روید و می‌بینید نامزدتان سراغ گرانقیمت‌ترین‌ها می‌رود یا خیلی راحت دست به جیب نمی‌شود، اگر‌ هنگام عصبانیت و خشم بد و بیراه می‌گوید یا رفتارهایی از خود بروز می‌دهد که چندان شایسته مرتبه اخلاقی هیچ شخص سالمی نیست، اگر دیدگاه و نقطه نظرهایی کاملا متضاد با شما دارد، اگر مبادی آداب نیست و مراعات احوال شما و خانواده‌تان را نمی‌کند، اگر کلام و عملش یکی نیست و تناقضات بسیاری مشهود است و… گوش به زنگ باشید؛ علل این رفتارها را به طرق مستقیم و غیرمستقیم جویا شوید، اگر پس از تفحص و کندوکاو و امتحان‌های مکرر او در موقعیت‌های متفاوت و متعدد، مجاب شدید که جای نگرانی نیست و آن عمل، رفتاری موقت بوده و احتمال تکرارش کم است که هیچ وگرنه حتما در انتخاب فرد مورد نظرتان اندکی تامل داشته باشید و با صبر بیشتری پیش بروید، تحقیق‌تان را گسترده‌تر کرده و با دقت بسیاری او را زیر ذره بین گذاشته و رصد کنید.

رفتارهای رفت و برگشتی نامزدتان را جدی بگیرید

اگر شما به خاطر یک رفتار آزاردهنده از جانب نامزدتان دلخور و ناراحت شدید و او پس از عذرخواهی به شما قول داد که هیچ گاه آن را تکرار نکند، اما بعدها، نه یک بار بلکه چند بار آن را تکرار کرد، لازم است جوانب احتیاط را رعایت کنید. مثلا اگر نامزدتان از فرط خشم و عصبانیت، شما را به دشنام بست یا احیانا برخورد فیزیکی با شما داشت، شک نکنید بعدا نیز از جانب او متحمل آزار جسمی و کلامی خواهید شد؛ این مشکل دوباره و صدباره تکرار خواهد شد، چون این رفتار به معنای عصبانیت و خشم طبیعی نیست، نداشتن کنترل خشم کاملا محرز است و عذرخواهی و ابراز ندامت و پشیمانی نیز تغییری در ماهیت عمل و رفتار او ایجاد نخواهد کرد.

رفتارهای رفت و برگشتی، جزو رفتارهایی است که بسیاری از همسران جوان بابت آن، متحمل آسیب و درد بسیار می‌شوند و گاه حتی چاره‌ای جزرها کردن نیست، چون فرد مقابلشان مبتلا به مشکلی است که برطرف کردن آن نیازمند درمان‌های روان‌شناختی است، مثلا ممکن است فرد در فرهنگی پرورش یافته باشد که دست درازی به زن یا مرد رفتاری کاملا طبیعی قلمداد شود یا تحت تاثیر ذهنیتی باشد که انجام این عمل را برای او مجاز و بحق نماید، فردی تکانه‌ای باشد که بدون فکر و عاقبت‌اندیشی، تحت تاثیر هیجانات رفتار کند و… شما شاید بتوانید واکنشی نشان دهید که نامزدتان دیگر آن رفتار نامطلوب خود را تکرار نکند، اما هرگز نمی‌توانید فرهنگ و ذهنیت او را تغییر دهید، شک نکنید آن رفتار اگر چه در ظاهر مخفی می‌شود، اما به گونه‌ای دیگر امکان بروز می‌یابد مثلا با قهر کردن، بهانه‌جویی کردن، غرزدن، سرزنش وانتقاد کردن و…؛ پس تا دیر نشده، فکری دیگر کنید.

حواستان به آزارهای روانی باشد

اگر در دوره نامزدی حس می‌کنید افکار و احساساتتان سرکوب می‌شود و آن طور که باید و شاید در مقابل نامزدتان مجال بروز ندارید، اگر نامزدتان همیشه به فکر تحمیل احساسات و افکار خود به شماست و مدام از شما به طور موجه یا غیرموجه ایرادهای بنی‌اسرائیلی می‌گیرد یا شما را آن گونه که هستید، فکر می‌کنید و رفتار دارید، قبول ندارد و دائما به این فکر است که شما را تغییر داده و مطابق میل خود سازد، بهتر است در مورد ادامه این رابطه، با احتیاط بیشتر گام بردارید.

وقتی امروز که روزهای ابتدایی آشنایی شماست و به تعبیری بهترین دوران زندگی مشترک‌تان است، او به هر دلیلی دل شما را می‌شکند، احترام شما را حفظ نمی‌کند، به جای تکریم شخصیت و ویژگی‌های برتر شما، مدام نقص‌هایتان را یادآور می‌شود یا خود، رفتار و افکارش را ترجیح داده و قصد تغییر شما را طبق تمایلات خود دارد و… مطمئن باشید و تردید نکنید بعد از گذشت مدت زمانی طولانی‌تر یا شروع زندگی مشترک و ورود به زندگی زناشویی، این رفتار همسرتان نه‌تنها تغییری نخواهد کرد بلکه شدت بسیاری خواهد گرفت. چه شما به خواسته ایشان تن داده باشید یا حتی اگر سر تسلیم فرود نیاورده باشید، زندگی‌تان تا ابد محکوم به شکست و تحمل رفتارهای آزاردهنده همسرتان خواهد بود که هر روز با رنگ و لعابی تازه بروز می‌یابد، چون ایشان ارزش‌ها و باورهای خود را درست و صحیح می‌داند و خواهان آن است که شما نیز مانند او فکر و رفتار کنید، پس توصیه می‌کنیم به جای تحمل آزارهای روانی نامزدتان، آنها را جدی بگیرید و تا دیر نشده تصمیمی بگیرید که فردا مجبور به سوختن و ساختن نشوید.

اولویت‌های زندگی نامزدتان را بشناسید

در دوره نامزدی، اولویت‌های زندگی نامزدتان را مشخص کنید. شما و زندگی مشترک‌تان در اولویت اول قرار دارید یا حرفه و شغل، خانواده، دوستان، تفریحات و… ما نمی‌گوییم این موضعگیری‌ها باید باشد یا نباشد بلکه نقش، شدت و ضعف حضور آنها در زندگی فرد بسیار مهم است.

بلوغ یا عدم بلوغ فکری، عاطفی و اجتماعی ازجمله مولفه‌هایی است که توجه به آن الزامی و ضروری است، شما باید به یقین بدانید نامزدتان آنقدر به تکامل و بلوغ رسیده است که بتواند همه زندگی‌اش را کارنداند، رابطه عاطفی بین خود، خانواده و همسرش را مدیریت کند، ارتباطات اجتماعی و معاشرت‌های خود را بهینه و متعادل سازد؛ اینجاست که می‌توان گفت فرد به بلوغ زندگی مشترک (فکری، عاطفی و اجتماعی) رسیده است یا خیر. مثلا اگر دختریا پسری، پدر و مادرش را در اولویت نابه‌جای زندگی‌اش قرار دهد و هرگز حاضر به جدایی از آنها نباشد یا تحت کنترل افراطی آنها قرار گرفته باشد، می‌توان به وابستگی افراطی او شک کرد که این حالت پس از ورود به زندگی مشترک نیز، مصائب بسیاری را متوجه زندگی زوجین می‌کند تا جایی که ممکن است به جدایی و طلاق منجر شود.

میزان عمل نامزدتان را بسنجید

از حرف تا عمل فرسنگ‌ها فاصله است. مثلا، اگر نامزد شما خود را فردی معتقد به دین معرفی می‌کند، ادعای او را مورد محک و سنجش قرار دهید، ادعا داشتن به دین هرگز لزوما به معنای عمل کردن بر طبق دستورات دینی نیست، حتی چه‌بسا ممکن است تلقی شما از دینداری با تلقی ایشان از این موضوع، کاملا متفاوت باشد‌ یا اگر نامزدتان خود را فردی مستقل و مختار در زندگی معرفی می‌کند از طریق واگذاری مسئولیت‌هایی که نیاز به تصمیم‌گیری دارد، می‌توانید استقلال فکری و عملی او را بسنجید و ادعای او را در واقعیت مورد توجه و نظر قرار دهید.

تعهد نامزدتان به شما چقدر است؟

مسئولیت‌پذیری و پذیرش تعهد در قبال زندگی خود و دیگری ازجمله مولفه‌های اساسی و مهم در زندگی همسران است. اگر زن و مرد نسبت به یکدیگر متعهد باشند با تمام وجود سعی می‌کنند در ایفای وظایف خود کمترین قصور و کوتاهی را داشته و به نیازهای جسمی، روحی و عاطفی همسر خود توجه کرده و پاسخگوی آنها باشند. اگر نامزدتان نسبت به تعهدات مردانه یا زنانه خویش چندان پایبند نیست و هر بار با توسل به طرقی یا بهانه‌ای از آن سرباز می‌زند، لازم است مجددا با اتخاذ تدابیری جدید، او را به دعوت به تعهدات نموده، چه‌بسا برخی از تخلفات از سر ناآگاهی و عدم شناخت است، اما اگر این خصیصه عادت رفتاری نامزدتان باشد بهتر است در مورد ادامه رابطه با نگاهی روشن‌تر و واقع‌بینانه‌تر پیش بروید.

رازهای زندگی‌تان را فاش نکنید

صداقت داشته باشید، اما هرگز صداقت به معنای افشای رازهای شخصی و خانوادگی‌تان نیست. بازگو کردن برخی ‌ مسائل نه‌تنها برای آینده زندگی شما موثر نیست، بلکه ممکن است ذهن نامزدتان را مشوش کرده و رابطه امروز و فردایتان را با مشکلاتی مواجه کند. اگر ضرورتی برای بیان مطلبی از زندگی‌تان وجود ندارد هرگز آن را با نامزدتان در میان نگذارید، اما اگر مساله‌ای است که دانستن یا ندانستن آن در تصمیم همسرتان برای شروع زندگی مشترک نقش دارد لازم است آن را بیان کنید. مثلا اگر هم‌اکنون از بیماری رنج می‌برید او را از این مهم آگاه کنید، اما اگر سابقا مبتلا به بیماری بوده‌اید و الان هیچ اثری از آن نیست لازم به بیان آن نیست.

چاردیواری (ضمیمه دوشنبه روزنامه جام جم)