کودک درون دیگر چه جور آدمی است؟!

احتمالاً تا به حال از زبان روان‌شناسان شنیده‌اید یا در مجلات روان‌شناسی خوانده‌اید که اگر به نیازهای اصلی یک کودک، در دوران کودکی‌اش پاسخ مناسبی داده نشود، او در همان مرحله از رشد فکری باز خواهد ماند یا حداقل با موانع بیشتری برای رسیدن به موفقیت نسبت به همسالان خود روبرو خواهد شد؛ به عبارت دیگر او در آینده فردی بزرگسال خواهد بود با افکار و رفتارهایی که درونمایه کودکانه دارند و همچنین عکس‌العمل‌ها و رفتارهای اشتباهی که ریشه در نیازهای برآورده نشده او در دوران کودکی‌اش دارند.
اگر کودک درون شما آزرده شده باشد، همین مسئله باعث خواهد شد که شما در طول زندگی با مشکلات زیادی رو به رو شوید و احتمالاً در زندگی‌تان ناموفق باشید و با احساسات ناخوشایند و نارضایتی، زندگی‌تان را سپری کنید.
جالب است بدانید که منشاء بعضی مشکلات روانی مانند وابستگی بیش از حد، استرس، زودرنجی، ترس، غم، خیالپردازی، خودشیفتگی و … همین کودک آزرده است؛ چراکه به اعتقاد بیشتر روان شناسان اگر کودک درون شخصی سالم باشد منبع سرشاری از انرژی، خلاقیت، شادی و تازگی است و باعث پیشرفت روز افزون او در زندگی خواهد شد.
«کودک درون» اصطلاحی است که بسیاری از ما هر چند بیشتر برای شوخی و طنز در گفت و گوهایمان هم آن را به کار می‌بریم اما این مبحثی مهم در علم روان شناسی در درمان رفتارهای ناهنجار و عادت‌های اشتباه و اضطراب‌های به جا مانده از دوران کودکی به روانکاوان و روان پزشکان کمک می‌کند.
اگر شما فردی سختگیرید و از زندگی لذت نمی‌برید یا با دیدن فیلم‌های کمدی نمی‌خندید و همه آن‌ها را مضحک می‌پندارید، بدانید که به احتمال زیاد کودک درون شما مریض است و برای رهایی از این قبیل مشکلات که به دلیل بیماری این کودک در شما شکل گرفته، کافی است برای بهبود وضعیت کودک درونتان قدم‌هایی محکم و آگاهانه بردارید.
برای این‌که بتوانید از سالم یا بیمار بودن کودک درونتان اطلاع یابید به سوالات زیر پاسخ دهید تا وضعیت سلامت کودک درونتان را بسنجید.

ردیف عبارت: با «بلی» یا «خیر» پاسخ دهید

۱ هنگامی که در صدد انجام کاری جدید بر می‌آیم، احساس ترس و نگرانی می‌کنم
۲ به ندرت درباره جملات نامفهوم که درکشان برایم آسان نیست از دیگران سؤال می‌کنم
۳ در اعماق وجودم احساس می‌کنم که ایرادات بسیاری دارم که نمی‌توانم حذفشان کنم
۴ برای شروع هر کاری با مشکلات زیادی مواجه می‌شوم
۵ معمولاً برای پایان دادن به کارهایم مشکل دارم
۶ همواره خودم را به علت بی کفایتی سرزنش می‌کنم
۷ کمال گرا هستم و رسیدن به هیچ موفقیتی من را راضی نمی‌کند
۸ هیچ گاه قدرت سنجش درستی ندارم و نمی‌توانم راه درست را انتخاب کنم
۹ دقیقاً نمی‌دانم از زندگی چه می‌خواهم
۱۰ همواره به من القا شده است که باید به بهترین‌ها دست یابم ولی نمی‌توانم
۱۱ احساس می‌کنم زندگی‌ام پوچ است و بیشتر اوقات احساس افسردگی می‌کنم
۱۲ واقعاً نمی‌دانم که چه فردی هستم و ملاک‌های ارزشی من در زندگی‌ام چیست
۱۳ به گونه ای نامنظم غذا می‌خورم و حتی زمان مشخصی برای غذا خوردن تعیین نکرده‌ام
۱۴ به ندرت می دانم در موقعیت‌های مختلف چه احساسی دارم
۱۵ وقتی عصبانی می‌شوم احساس شرمساری و خجالت می‌کنم
۱۶ از عصبانیت دیگران می‌ترسم و برای جلوگیری از عصبانیت دیگران هر کاری می‌کنم
۱۷ هنگام گریستن شرمسارم و خودم را از دیگران مخفی می‌کنم
۱۸ از این که بگویم از چیزی یا انجام کاری ترس دارم احساس شرمساری می‌کنم
۱۹ تقریباً هرگز احساسات نامطلوبم را بروز نمی‌دهم
۲۰ خواب مرتب و منظمی ندارم
۲۱ به اطرافیان و به خودم بی اعتمادم
۲۲ منزوی هستم و از مردم به خصوص افراد بالا دستی‌ام گریزانم
۲۳ هر کاری را که گمان می‌کنم دیگران از من انتظار دارند، انجام می‌دهم
۲۴ به شدت با دیگران رقابت می‌کنم ولی همیشه بازنده هستم
۲۵ به صورت مستقیم به فردی جواب رد نمی‌دهم و غیر مستقیم از انجام آن چه او از من می‌خواهد سرباز می‌زنم
۲۶ هیچ گاه احساس صمیمیت با والدینم نداشته‌ام
۲۷ خودم یا دیگران را در صورت ارتکاب اشتباه، مسخره می‌کنم
۲۸ به هر قیمتی که شده از نزاع و درگیری با دیگران خودداری می‌کنم.

روش نمره‌گذاری

حال که به همه سوالات این آزمون پاسخ داده‌اید، نوبت آن است که امتیازتان را محاسبه کنید. برای محاسبه امتیازتان در سوالاتی که گزینه «بلی» را انتخاب کرده‌اید، یک امتیاز برای خودتان در نظر بگیرید. گزینه «خیر» هیچ امتیازی ندارد. توجه داشته باشید که امتیاز نهایی شما باید عددی بین ۰ تا ۲۸ باشد.

معنا و مفهوم امتیازات کسب شده

اگر نمره شما در این آزمون ۱۴ و کمتر از آن باشد: کودک درون شما بیمار و آزرده است و باید برای بهبود وضعیت زندگی‌تان در کنار کسب اطلاعاتی بیشتر درباره کودک درون، به توصیه‌هایی که در ادامه مطرح خواهد شد عمل کنید.
اگر نمره شما در این آزمون بیشتر از ۱۴ باشد: به شما تبریک می گوییم چراکه کودک درون شما سالم است.

اگر کودک درونتان آزرده و بیمار است، نگران نباشید و به نکاتی که علیرضا عبدی، کارشناس ارشد روان شناسی بالینی در ادامه این مطلب مطرح کرده است، توجه کنید تا شانستان برای لذت بردن از زندگی و موفقیت در آن بیشتر شود.

گفتید کودک درون چی چی هست!؟

کودک درون مبحثی مهم در روانشناسی است که در درمان رفتارهای ناهنجار، عادات و اضطراب‌های به جا مانده از دوران کودکی به روانشناسان کمک می‌کند. کودک درون، بخشی از وجود ماست که گاهی ناسازگار است و گاهی دوست دارد بچگی کند و مانند یک بچه پرنشاط و سرزنده دست به هیجاناتی بزند که ظاهراً با منطق و استدلال سازگاری ندارد. کودک درون عاشق بازی، شادی و شوخی است ولی بیشتر اوقات افراد ناآگاه، جدی و دارای رفتار تکلیف گرا بر او مسلط می‌شوند و اجازه نمی‌دهند خود را نمایان کند که در این صورت بلوغ عاطفی آن‌ها رشد نمی‌کند.

پیامدهای منفی سرکوب کودک درون

وقتی تمایلات، خواسته‌ها و نیازهای کودک درون را سرکوب می‌کنید، در معرض خطرات زیادی قرار می‌گیرید. به طور مثال، هرگز یاد نمی‌گیرید چگونه احساس طبیعی داشته باشید، بازی کنید و لذت ببرید. هرگز یاد نمی‌گیرید چگونه آرام باشید و استرس‌های خود را کنترل کنید. از این که به اندازه کافی خوب نیستید احساس گناه می‌کنید و از بودن در کنار خانواده و کودکتان لذت نمی‌برید. از صمیمی شدن با دیگران می‌ترسید و منزوی می‌شوید. افرادی که از زندگی‌شان ناراضی هستند باید توجه کنند که مدت‌هاست پیام‌های کودک درونشان را نادیده گرفته‌اند اما نکته مثبت این است که هر لحظه اراده کنند می‌توانند به کمک ارتباط برقرار کردن با کودک درونشان و آشنا شدن با آن راهی جدید به سوی زندگی تازه و شاد و پرانرژی باز کنند.

نحوه شناسایی کودک درون

برای این که کودک درون خود را شناسایی کنید باید خود را در موقعیتی آرام قرار دهید، چشم‌هایتان را ببندید و ۳۰ دقیقه خود را در سن بین ۳ تا ۸ سال تصور کنید. سپس خود را شکل این کودک و ابتدا در تعامل با اعضای خانواده و سپس در ارتباط با همبازی‌هایتان که در همسایگی خانه یا مدرسه شما هستند، ببینید. توجه کنید در برابر رفتارهای اعضای خانواده‌تان چگونه عکس العمل نشان می‌دهید و با دوستان و همبازی‌های خود کنار می‌آیید و از بازی و ارتباط با آن‌ها لذت می‌برید یا نه. سرانجام خود را در محیط خانواده تصور کنید. آیا شما شاد و پرانرژی و هیجان زده هستید و از زندگی لذت می‌برید؟ آیا شما جدی، غمگین و ناامید از زندگی هستید؟ اگر کودکی غمگین و جدی هستید سعی کنید آخرین تجربه شادی را که به عنوان یک کودک داشتید، به یاد آورید. ما می‌توانیم به کودک درون خود بگوییم در زندگی خیلی جدی و سختگیر نباشد و به اشتباهاتش بخندد و سعی کند از چیزهای کوچک در زندگی لذت ببرد.

چگونگی برقراری ارتباط مؤثر با کودک درون

سعی کنید از چیزهای کوچک، پیش پا افتاده و حتی بی ارزش به هیجان بیایید و لذت ببرید. از قهقهه کودکان به نشاط بیایید و از صدای پرندگان لذت ببرید تا کودک درون شما فعال تر شود. از بهار، تابستان، گل‌های بهاری، دشت‌ها و کوه‌ها لذت ببرید تا حس بهتری پیدا کنید؛ یعنی آشتی با طبیعت سرلوحه برنامه‌های شما باشد. کودکانه به جست و خیز بپردازید. دست از همیشه رسمی بودن و کمال گرایی بردارید و نگرانی از آینده و رنجش از دیگران را به فراموشی بسپارید و خود و دیگران را ببخشید تا آزاده، رها و سرزنده به زندگی ادامه دهید چراکه در این صورت است که کودک درون رها می‌شود و شما قادرید دست به ابتکار و خلاقیت بزنید.

۱۰ تکنیک ساده برای شفای کودک درون

به گزارش جام جم سرا به نقل از عصر ایران، در مقالات متعدد روان شناسی روش‌های ساده ای پیشنهاد شده است که به کمک آن‌ها می‌توانید به فرآیند شفای کودک درونتان کمک کنید. در ادامه با چند مورد از این روش‌ها بیشتر آشنا می‌شوید.

۱-اوقات فراغت خود را با افرادی بگذرانید که به آن‌ها علاقه مند هستید و از بودن با آن‌ها لذت می‌برید. به این ترتیب کودک درونتان احساس امنیت و آرامش بیشتری خواهد کرد.
۲-اتاقتان را آن طور که دلتان می‌خواهد تزیین کنید. حتی اگر برای دیگران خنده دار به نظر می‌رسد، چندان مهم نیست. پرده‌ها، رنگ دیوار و اشیا و لوازم، تابلوها و روتختی را با سلیقه خودتان انتخاب کنید.
۳-به حس ششم و شهود خود احترام بگذارید؛ برای مثال اگر ته دلتان به انجام کاری راضی نیست، آن را انجام ندهید یا در تصمیم گیری‌ها به ته قلبتان هم نگاهی بیندازید چراکه کودک درونتان آن جا نشسته است.
۴-بدون توجه به سن و سالتان نقاشی بکشید. وقتی نقاشی می‌کشید، از تخیل خود کمک بگیرید و طرح‌های تخیلی بکشید و آن‌ها را با رنگ‌های دلخواه خود رنگ کنید. مطمئناً کودک درونتان در انتخاب رنگ‌ها به شما کمک خواهد کرد و فعال تر خواهد شد.
۵-به تماشای طلوع و غروب بنشینید و با خود بگویید: این ممکن است آخرین طلوع یا غروب خورشید باشد که به نظاره آن نشسته‌ام و این تجربه ای ناب برای کودک درونتان خواهد بود.
۶-از انتقادهای بیجا و مدام نسبت به خود دست بردارید. در چنین لحظاتی کمی درنگ کنید. شما در حال شلاق زدن به کودک درونتان هستید، شلاق را دور بیندازید و با او مهربان باشید.
۷-وقتی زیر فشار هستید و استرس دارید به کتاب‌های داستان کودکان پناه ببرید. این کار لذت بخش، کودک درونتان را آرام خواهد ساخت.
۸-یک جعبه یا کشوی مخصوص داشته باشید و تمام هدایا یا کارت تبریک‌هایی را که از دیگران گرفته‌اید در آن نگهداری کنید. این جعبه محتوی عشق است. عشق دیگران نسبت به شما و کودک درونتان و شما لایق آن هستید.
۹-در منزل عود بسوزانید یا از عطرهای خوشبو استفاده کنید. این کار شما را به وجد می‌آورد و نشاط را به شما باز می‌گرداند. در ضمن کودک درونتان خشنود خواهد شد.
۱۰-اگر امکان آن را دارید سری به محله‌های دوران کودکی خود بزنید و با دوستان و همسایگان سابق خود احوال پرسی کنید. اگر چنین چیزی امکان ندارد می‌توانید در خیابان‌ها و کوچه‌های قدیمی پرسه بزنید و از فروشگاه‌های قدیمی خرید کنید. (خراسان)