این قهرمانان حداقل چهار سال تلاش می‌کنند تا در مسابقات المپیک رکوردی را به نام خود ثبت کنند و بدرخشند، اما کوهنوردان راه و رسم متفاوتی برای رسیدن به سکوی قهرمانی دارند.

میان قهرمانان نامدار جهان ۳۴ نفر وجود دارند که با صبر فراوان سختی‌های مسیر را به آرامی هموار می‌کنند و پا به منطقه مرگ می‌گذارند تا نامشان بر بام جهان ثبت شود.

عظیم قیچی‌ساز، نخستین کوهنورد ایرانی است که تا چند روز دیگر با فتح قله ۸۵۱۶ متری لوتسه نام ایران را بر بام جهان جاودانه خواهد کرد.

قیچی‌ساز معتقد است هر کس برای کشورش دینی به گردن دارد و او نیز این تلاش را برای ماندگار کردن نام ایران انجام می‌دهد.

صعود به منطقه مرگ

ارتفاع بالای ۸۰۰۰ متر به «منطقه مرگ» معروف است. زیرا در آن ارتفاع غلظت اکسیژن یک سوم شرایط عادی است که انسان روی زمین تنفس می‌کند. در چنین شرایطی مغز، ریه و سیستم ایمنی بدن با مشکلاتی مواجه می‌شود. به همین دلیل کوهنوردان علاوه بر شرایط جوی و سختی‌های مسیر با مشکل کمبود فشار و اکسیژن نیز دست و پنجه نرم می‌کنند.

افرادی همچون قیچی‌ساز که تصمیم به استفاده از کپسول اکسیژن ندارند، با تمرینات هوازی و کسب تجربه کافی خود را برای صعود ایمن آماده می‌کنند. هر چه صعودها با استفاده از تجهیزات مصنوعی کمتر باشد، ارزشمندتر و به اصطلاح صعود پاک‌تری است. در باشگاه ۸۰۰۰ متری‌ها ۱۵ نفر صعودهای خود را پاک و بدون استفاده از کپسول اکسیژن و کمک شرپا انجام داده‌اند و قیچی‌ساز پس از صعود آخر شانزدهمین نفر در این گروه خواهد بود.

شرپاها نیز گروهی از افراد بومی هستند که کوهنوردان را همراهی و در ازای دریافت هزینه در حمل بار آنها مشارکت می‌کنند. معمولا شرپاها به دلیل تجربیات بی‌شماری که در همراهی با کوهنوردان داشته‌اند، مشاوران خوبی برای کوهنوردان بعدی می‌شوند.

نقاط عطف صعودهای عظیم

عظیم قیچی‌ساز متولد شهریور ۱۳۶۰ در تبریز است. او کوهپیمایی را ابتدا با دوچرخه‌سواری در کوهستان آغاز کرد و بعد از آن به صورت حرفه‌ای وارد دنیای کوهنوردی شد. سپس در ۲۱ سالگی قله ۶۴۰۰ متری «ماربل وال» در قزاقستان را فتح کرد. به این ترتیب نخستین قدم در راه رسیدن به ارتفاع ۸۰۰۰ متری را برداشت. سپس سال ۱۳۸۲ در ترکیب تیم ملی بزرگسالان برای اولین‌بار در مسیر ۸۰۰۰ متری‌ها قدم گذاشت و قله ۸۰۸۰ متری گاشربروم ۱ را تا ارتفاع ۷۸۰۰ متر صعود کرد.

قیچی‌ساز سال ۱۳۸۴ برای اولین بار قله اورست را فتح کرد و بار دیگر ۳۰ اردیبهشت ۱۳۹۵ این قله را بدون استفاده از اکسیژن صعود کرد تا به رکورد فتح قله‌های ۸۰۰۰ متری بدون اکسیژن دست یابد. او سال ۱۳۸۷ با صعود به قله ۸۰۵۱ متری برودپیک به‌طور رسمی صعود به قله‌های ۸۰۰۰ متری بدون استفاده از اکسیژن را آغاز کرد. قله «کی ۲» فنی‌ترین مسیر صعود را میان قله‌های جهان دارد و قیچی‌ساز مرداد سال ۱۳۹۱ موفق به فتح سخت‌ترین قله جهان شد. قله «ماکالوست» قله‌ای تک به ارتفاع ۸۴۶۳ متری است که به بادهای شدیدش معروف است. قیچی‌ساز سال ۱۳۹۲ با صعود به این قله دهمین غول ۸۰۰۰ متری جهان را پشت‌سر گذاشت.

فتح لوتسه خوان چهاردهم این ماجرای به معنای واقعی پرفراز و نشیب برای قیچی‌ساز است. عظیم قیچی‌ساز هیچ قله‌ای را بعد از ساعت ۱۱ صبح صعود نکرده است. او و بسیاری از کوهنوردان حرفه‌ای معتقدند صعود صبحگاهی فرصت کافی برای بازگشت ایمن از قله و رسیدن به کمپ را به کوهنورد می‌دهد.

مسیر پر فراز و نشیب تا پای قله لوتسه

آخرین صعود ۸۰۰۰ متری قیچی‌ساز ۲۰ فروردین امسال آغاز شده است و او تا نیمه اردیبهشت یا اوایل خرداد نام ایران را بر بالای چهاردهمین قله جهان ثبت می‌کند. یک صعود موفق همیشه تحت‌تاثیر عوامل گوناگونی از جمله شرایط جوی منطقه در زمان صعود است که ممکن است زمان کوهپیمایی را جلوتر یا عقب‌تر اندازد. از طرفی در ارتفاع حدود ۵۰۰۰ متری هم هوایی آغاز می‌شود. کوهنوردان برای هموار کردن شرایط صعود، اقامت‌هایی در ارتفاعات بالا پیش از صعود انجام می‌دهند تا به اصطلاح با هوای مسیر قله هم‌هوا شوند. آنها گاهی مسیری را بالا می‌روند و دوباره پایین‌تر می‌آیند تا بدن بخوبی هم‌هوا شود. هر چه روند هم‌هوایی بهتر انجام شود، صعود به قله آسان‌تر می‌شود. بنابراین هنگامی که به کمپ اصلی می‌رسند راحت‌تر استراحت می‌کنند و برای صعود آماده می‌شوند. قیچی‌ساز هم هوایی برای این صعود را از روستای لوبوچه در ارتفاع ۵۰۰۰ متری آغاز کرد و البته پیمودن مسیر تا آن ارتفاع هم نیاز به آمادگی دارد.

قیچی‌ساز برای رسیدن به پای قله لوتسه نیز مسیر عجیبی را پیموده است. فرودگاه تنزینگ هیلاری روستای لوکلا در نپال، عنوان خطرناک‌ترین فرودگاه جهان را دارد که کوهنوردان برای رسیدن به پای اورست و چند قله بلند دیگر باید به این فرودگاه پرواز کنند. این فرودگاه از یک سمت با کوه محصور شده و از سمت مقابل به دره‌ای با ارتفاع ۷۰۰ متر می‌رسد. بنابراین خلبان فقط
۴۵۰ متر باند برای نشاندن هواپیما در اختیار دارد و در بسیاری اوقات همین مسیر نیز در شرایط جوی ناپایدار قرار می‌گیرد.

قیچی‌ساز از این فرودگاه به سمت روستای نامچه بازار رفت و از پل معلق این روستا گذشت. این پل بلندترین پل منطقه است که دو طرف آن پر از پرچم‌های کشورهای مختلف و دعانوشته‌هایی است که بدرقه راه کوهنوردان می‌شود. در قسمت‌های دیگری از این مسیر نیز روی سنگ‌ها دعاهایی برای سلامتی و حفاظت از کوهنوردان به زبان‌ها و در آیین‌های مختلف نوشته شده است. پس از گذشتن از روستای نامچه بازار منظره قله ۶۶۰۸ متری تامسرکو دیده می‌شود که آغاز مسیر کوهنوردی را نوید می‌دهد. در نهایت عظیم ۳۱ فروردین در روز یازدهم برنامه صعود به قله لوتسه وارد کمپ اصلی این قله شد.

باشگاه ۸۰۰۰ متری‌ها

در دنیا ۱۴ قله بالای ۸۰۰۰ متر وجود دارد که همه آنها در رشته کوه‌های هیمالیا و قراقروم و در محدوده کشورهای نپال، پاکستان، هند و چین قرار گرفته است. تاکنون ۳۳ نفر در تاریخ کوهنوردی جهان توانسته‌اند به همه این ۱۴ قله صعود کنند و نام آنها در فهرست باشگاه ۸۰۰۰ متری‌ها ثبت شده است.

از میان این کوهنوردان ۱۵ نفر نیز همه این ۱۴ قله را بدون استفاده از کپسول اکسیژن و کمک باربرها پیموده‌اند. عظیم قیچی‌ساز، سی و چهارمین عضو این باشگاه است که با صعود به قله لوتسه تا چند روز دیگر نام خود را به‌طور رسمی به عنوان نخستین ایرانی در این باشگاه ثبت می‌کند. او همچنین نخستین مسلمانی است که همه ارتفاعات ۸۰۰۰ متری جهان را زیر پا گذاشته است.

رکوردداران باشگاه ۸۰۰۰ متری‌ها

«موربس هرزوگ» و «لویی لاشنال» سال ۱۹۵۰ میلادی با فتح قله آناپورنا نخستین صعود موفقیت‌آمیز ثبت شده به یک قله ۸۰۰۰ متری را داشتند.

«راینولد مسنر»، کوهنورد ایتالیایی، نخستین کسی بود که بدون کپسول اکسیژن همه قله‌های بالای ۸۰۰۰ متر جهان را فتح کرد.

«ماریو پانزری» کوهنورد ایتالیایی در ۲۵ سال این ۱۴ قله را صعود کرد و در ۴۸ سالگی وارد باشگاه ۸۰۰۰ متری‌ها شد. این بیشترین زمانی بود که فردی برای صعود به این قله‌ها اختصاص داده است.

«چانگ داوا» شرپای محلی اهل نپال است که در ۳۰ سالگی عنوان جوان‌ترین عضو باشگاه ۸۰۰۰ متری‌های جهان را از آن خود کرد.

سپیده شعرباف – روزنامه نگار

ضمیمه چمدان سوکا