به گزارش سوکا، به عنوان مثال اگر سوزش ادرار همراه با احساس ناراحتی و درد در قسمت خارجی دستگاه تناسلی باشد، معمولا نشان‌دهنده وجود التهاب در واژن یا لب‌های فرج است. یکی از علل سوزش ادرار و عفونت مثانه مقاربت است که فرد، روز یا روزهای بعد از مقاربت دچار سوزش ادرار می شود و این معمولا تکرارشونده است.

یکی از علل نادر ولی خطرناک سوزش ادرار، نوعی سرطان مثانه است که در آن معمولا به همراه سوزش ادرار، آزمایش، وجود خون در ادرار را نیز گزارش یا این که خود بیمار به چشم خود ادرار خونی را مشاهده می‌کند. البته سوزش ادرار در زنان اغلب با تکرر ادرار و احساس فوریت در ادرار کردن همراه است.

احساس فوریت در ادرار کردن، یعنی فرد احساس می‌کند مثانه‌اش پر شده و باید آن را خالی کند؛ ولی مثل افراد طبیعی نمی‌تواند ادرار کردن را به تاخیر بیندازد. بلکه باید فورا محلی را برای تخلیه مثانه پیدا کند. بیشتر پزشکان سوزش ادرار را معادل عفونت ادراری تلقی کرده و بدون بررسی شروع به درمان تجربی آن می‌کنند در صورتی که سوزش ادرار می‌تواند علل خیلی زیادی داشته باشد که یکی از آنها عفونت ادراری است.

سوزش ادرار در زنان جوان بیشتر است. اگر درد هنگام ادرار کردن در ابتدای آن اتفاق بیفتد، معمولا نشان‌دهنده وجود مشکل در مجرای ادراری است ولی اگر در انتهای ادرار کردن اتفاق بیفتد نشان‌دهنده وجود مشکل در مثانه است. از طرفی اگر سوزش ادرار همراه با تکرر و احساس فوریت در ادرار کردن و درد زیر دل باشد، معمولا نشان‌دهنده التهاب مثانه است. خود التهاب مثانه نیز ممکن است علل عفونی و غیرعفونی داشته باشد.

زنان به این علل، مستعد ابتلا به عفونت ادراری هستند:

مجرای ادرار کوتاه است.

اغلب تخلیه مثانه خود را به تاخیر می‌اندازند.

از وسایل جلوگیری‌کننده از حاملگی مثل دیافراگم استفاده می‌کنند.

از ژل‌های اسپرم‌کش برای جلوگیری از حاملگی استفاده می‌کنند که سبب تجمع میکروب‌های روده در اطراف مجرای ادرار می‌شود.

دسترسی میکروب‌های روده‌ای به علت مسیر کوتاه به دستگاه ادراری و سیستم ادراری زنان راحت‌تر است.

در عفونت حاد مثانه، ۱۵ تا ۲۰ درصد زنان، به درد زیر ناحیه ناف مبتلا می‌شوند. زنانی که یائسه شده و تحت هورمون درمانی نیستند، در معرض التهاب واژن و عفونت ادراری قرار می‌گیرند و اگر سوزش ادرار همراه با ترشح از واژن باشد، نشان‌دهنده التهاب واژن است. از طرفی اگر شخصی دچار سوزش ادرار به همراه تب، بدی حال عمومی و درد عضلانی شود، احتمال ابتلا به تبخال تناسلی وجود دارد و باید منتظر باشد در روزهای آینده تاول‌های تبخال ظاهر شوند.

در صورتی که سوزش ادرار همراه با تب و لرز و درد پهلوها باشد، نشان‌دهنده عفونت حاد کلیه‌هاست و بیمار باید در بیمارستان بستری شود. اگر فردی دچار سوزش، تکرر و احساس فوریت در ادرار کردن شود و پس از خاتمه درمان، ادرار قطره قطره خارج شود و نیز هنگام مقاربت درد داشته باشد، نشان‌دهنده وجود احتمالی دیورتیکول مجراست و نیازمند بررسی بیشتری خواهد بود.

باید حتما از خانم مبتلا به سوزش ادرار از نظر استفاده از داروها و مواد شوینده موضعی سوال کرد. نکته بسیار مهم این که یکی از علل مهم سوزش ادرار ناشی از عفونت دستگاه تناسلی و دستگاه ادراری در زنان، روابط زناشویی نامتعارف است که گاه سبب عفونت‌های خطیر می‌شود. این گونه عفونت‌ها اگر لگن خانم را گرفتار سازد، ممکن است سبب نازایی شود. پس تشخیص و درمان به‌موقع، اهمیت زیادی دارد.

دکتر محمدرضا صفری‌نژاد

جراح و متخصص بیماری‌های کلیه و مجاری ادراری