آموزش مهارت‌های اجتماعی

سارا روستاپور، تهیه‌کننده و طراح اولیه برنامه مهد پویا درباره تولید این اثر به جام‌جم گفت: این مجموعه ۹۰ قسمتی به مدت ۲۰ تا ۲۵ دقیقه برای گروه سنی خردسالان تولید می‌شود. فضای کار عروسکی و شامل بخش‌های متنوع برای بچه هاست. در استودیو پنج عروسک داریم و مریم نشیبا هم راوی برنامه است.

وی ادامه داد: این برنامه با توجه به نیازهای آموزشی مخاطب خردسال تولید شده و در آن سعی کرده‌ایم مولفه‌های مورد نیاز یک مهدکودک تلویزیونی را برای خردسالان فراهم کنیم. در واقع بچه‌ها با دیدن این برنامه خودشان را در یک مهدکودک احساس می‌کنند. از سوی دیگر خردسالان به صورت غیرمستقیم با موضوعات برنامه آشنا می‌‌شوند. تقریبا هر برنامه شامل ۱۲ بخش است؛ بخش‌های مختلفی اعم از شعر، یاد دادن کاردستی و ….

این تهیه کننده افزود: در این برنامه عروسک‌های گاو، خرس، گربه، فیل و خرگوش داریم. البته کاراکتر فیل حرف نمی‌زند و فقط شیپور می‌زند و راوی برنامه حرف‌های او را ترجمه می‌کند. صداپیشه این پنج عروسک هم بچه‌های زیر پنج سال هستند.

وی در پاسخ به این پرسش که آیا کار با بچه‌ها برایتان دشوار نبود؟ توضیح داد: مسلما استفاده از بچه‌ها برای صداپیشگی کار را سخت‌تر می‌کرد، اما من به دنبال تنوع بودم. ضمن این‌که نمونه برنامه‌های خارجی را هم دیده بودم. البته به این گستردگی که ما انجام داده‌ایم، نبودند.

روستاپور درباره نحوه انتخاب بچه‌ها برای برنامه مهدپویا گفت: ما به کلاس‌های بازیگری و کانون‌های پرورش فکری کودکان مراجعه و حدود۵۰ بچه زیر پنج سال را انتخاب کردیم. البته خودتان می‌دانید کنترل بچه‌های زیر پنج سال کار راحتی نیست، حتی بعضی از آنها پیش ما خیلی راحت حرف می‌زدند، اما وقتی پشت میکروفن می‌رفتند، سکوت می‌کردند. در نهایت بعد از تست‌های مختلف به پنج بچه رسیدیم که صداهایشان برای کاراکترهای عروسکی برنامه مناسب بود. البته در این برنامه ما به هیچ وجه شخصیت زنده نداریم و فقط عروسک است.

این تهیه‌کننده با اشاره به این‌که اولین بار است که این اتفاق در یک برنامه تلویزیونی افتاده، عنوان کرد: حتی شعرهای برنامه را هم بچه‌های شش تا هفت سال می‌خوانند یا خودشان کاردستی درست می‌کنند. گاهی شاهد هستیم برنامه‌های تلویزیونی به لحاظ تصویر غنی نیست و بیشتر رادیویی است، اما من در این برنامه از المان‌های تصویری خیلی خوب استفاده کرده‌ام که برنامه تلویزیونی باشد.

وی درباره این‌که در برنامه مهدپویا چه مهارت‌هایی را به بچه‌ها آموزش می‌دهید، عنوان کرد: بیشتر مهارت اجتماعی و رفتاری را یاد می‌دهیم. به عنوان مثال، خانم نشیبا به بچه‌ها یاد می‌دهد که سلام کردن و احترام گذاشتن چقدر اهمیت دارد. یا به بچه‌ها آموزش می‌دهیم که خوب شنیدن، خوب دقت کردن و … مهم است.

روستاپور درباره انتخاب مریم نشیبا گفت: خانم نشیبا به عنوان راوی در برنامه دیده نمی‌شود و بچه‌ها فقط صدایش را می‌شنوند. من از دوران کودکی به یاد دارم که صدای خانم نشیبا به من آرامش می‌داد. صدای او مثل مادربزرگ‌های مهربان است؛ هم گرم است و هم دلنشین. ضمن این‌که کلمات را خیلی درست تلفظ می‌کند. علاقه‌مند بودم گرمای صدای خانم نشیبا را در کار داشته باشیم. کار کردن با او برایم افتخار بود و تا به امروز هم همکاری نداشتیم و خوشبختانه این اتفاق خوب در برنامه مهد پویا افتاد.

این تهیه‌کننده عنوان کرد: کارگردانی این کار در مجموع سخت بود و گروه کارگردانی داشتیم. در ساخت این برنامه همکاری زیادی با دوستان شبکه کودک و همچنین روان‌شناسان شکل گرفت و با تشکیل اتاق فکر موضوعات روان‌شناسی به المان‌های مناسب تصویری برای مخاطب پیش‌دبستانی تبدیل شد.

تقسیم‌بندی توانایی بچه‌ها

آزیتا محمودپور، سردبیر برنامه مهدپویا و دانشجوی دکترای روان‌شناسی کودکان استثنایی است. وی درباره اهداف این برنامه گفت: هدف از تولید این برنامه ارائه مفاهیم و اطلاعات قابل استفاده برای خردسالان است. ما در این برنامه اطلاعاتی به بچه‌ها می‌دهیم که قبل از این‌که به مدرسه بروند، نیاز دارند درباره آن بدانند. در واقع پدر و مادرها هم از طریق این برنامه متوجه مشکلات فرزندشان قبل از رفتن به مدرسه می‌شوند.

وی ادامه داد: در واقع برنامه مهد پویا به گونه‌ای طراحی شده که بچه‌ها در مهدکودک مشغول یادگیری مهارت‌های مختلف هستند. همچنین از رنگ‌های مختلف و مورد علاقه بچه‌ها در دکور و طراحی شخصیت‌های عروسک‌ها استفاده شده است، زیرا رنگ باعث می‌شود بچه‌ها مفاهیم را خیلی بهتر درک کنند. سردبیر مهدپویا عنوان کرد: ما در این برنامه توانایی‌های بچه‌ها را تقسیم بندی کرده‌ایم و بر این اساس موضوعات انتخاب شده است. ما تلاش می‌کنیم از طریق آموزش مهارت‌های فردی، بچه‌ها یاد بگیرند کارهای مستقل و مربوط به خودشان را انجام دهند. در واقع ما به پیش‌زمینه‌هایی که بچه‌ها قبل از مدرسه نیاز دارند، می‌پردازیم و آموزش می‌دهیم تا مهارت‌های پایه‌ای را یاد بگیرند.

محمودپور اشاره کرد: در این باره می‌توانم به مواردی همچون دقت، تمرکز، قدرت تصمیم‌گیری و … اشاره کنم که به بچه‌ها یاد می‌دهیم چطور مسائل را از طریق حواس حل کنند یا زمانی که در محیط‌های یادگیری قرار می‌گیرند، چگونه رفتاری داشته باشند.

یک برنامه شاخص برای بچه‌ها

مریم نشیبا نام شناخته شده‌ای برای مخاطبان است و همه مردم او را به واسطه گویندگی برنامه شب‌بخیر کوچولو می‌شناسند. در واقع صدای او نه‌تنها آرامش‌بخش است، بلکه بچه‌هایی که مادربزرگ ندارند، ناخودآگاه او را به عنوان مادربزرگ مهربان و دوست‌داشتنی قبول می‌کنند. نشیبا راوی برنامه مهدپویا است. وی درباره همکاری با این برنامه گفت: برنامه مهدپویا برای خردسالان عزیز تولید شده و من راوی برنامه هستم. با عشق کارم را انجام داده‌ام. البته من همیشه با انرژی کارم را انجام می‌دهم، چون معتقدم وقتی کاری با عشق انجام شود، حتما بر دل می‌نشیند. وی افزود: به نظرم مهدپویا، برنامه بی‌نظیری برای بچه هاست و از کار کردن با خانم سارا روستاپور لذت بردم. او برنامه‌سازی شاخص و با دانش بالاست و به کارش اهمیت می‌دهد.

فاطمه عودباشی