دور از هیاهو: اینجا جشنواره نیست!

هنوز آن‌طور که انتظار می‌رود رونق نگرفته است. به عبارت دیگر، هنوز آنچنان که مثلا در روزهای برگزاری نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران می‌دیدیم، مردم شلوغش نکرده‌اند. ابراهیم که فرهنگی است، می‌گوید این خلوت‌بودن به این دلیل است که اینجا نمایشگاهی دائمی است. او که یک هفته پس از افتتاح رسمی، دست بچه‌هایش را گرفته و به باغ کتاب آمده، در توضیح حرفش می‌گوید: نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران ۱۰ روز در سال برگزار می‌شود و دلیل ازدحام همین است؛ این که مردم می‌دانند، تنها ۱۰ روز فرصت دارند و خودشان را به بزرگ‌ترین رویداد فرهنگی سال می‌رسانند، حتی اگر قصدی برای خرید کتاب نداشته باشند. باغ کتاب اما در این مورد کاملا فرق می‌کند. اینجا همیشه هست و به عنوان یک جشنواره نمی‌توان به آن نگاه کرد. همیشه هست و هر وقت دلتان خواست می‌توانید به اینجا بیایید‌. آرمین که کلاس سوم است در طول حرف‌های پدرش مدام اصرار دارد که خودشان را به فروشگاه تخصصی کودک و نوجوان برسانند.

به نام بچه‌ها، به کام بزرگ‌ترها

پر بیراه نیست اگر بگوییم باغ کتاب، بیشتر به فکر بچه‌ها بوده است تا بزرگ‌ترها و البته که نیاز در این حوزه، بیشتر هم حس می‌شود. فقط هم بحث فروشگاه تخصصی مطرح نیست. آرمین همین که ماکت‌های کودکانه را از دور می‌بیند دست پدر را به سوی باغ علمی می‌کشد. جدای از تمامی برنامه‌هایی که برای جذاب‌شدن فروشگاه تخصصی اجرا شده، دو باغ علم کودک و نوجوان حسابی این مجموعه را دیدنی کرده‌اند؛ باغ‌های علمی که با کلی ماکت و کارهای هیجان‌انگیز عملی و جذاب، بچه‌ها و البته بزرگ‌ترها را با مفاهیم علمی آشنا می‌کند.

فروشگاه کتاب خردسال و کودک پر است از مجسمه‌ شخصیت‌های کارتونی که بخصوص برای بچه‌های دهه ۶۰ که با کمی بالا و پایین امروز پدر و مادرهای جوان خردسالان دهه نودی هستند، بسیار جذاب است. البته کلاه‌قرمزی دیگر دهه و نسل نمی‌شناسد و با شخصیت‌های این مجموعه تلویزیونی بچه‌های پس از انقلاب مستمرا آشنایی دارند. جک و لوبیای سحرآمیز، اهالی سفر‌کننده به دور دنیا در ۸۰ روز، زورو، چوپان دروغگو، شازده‌کوچولو، گربه نره و روباه مکار هم جمعشان جمع است. در کنار اینها دریاقلی دوچرخه‌سوار را هم که از قهرمانان زمان جنگ است و همچنین شخصیت‌های شکرستان را می‌بینیم. درباره همه این عروسک‌ها در این فروشگاه، کتابی هم هست که می‌توانید تهیه کنید. محیط فروشکاه کتاب کودک خیلی وسیع است و برای همین زمین بازی کوچکی در کنار آن طراحی شده تا خردسالان در صورت خستگی، آنجا بازی کنند و والدین همراه با کودک دیگر خود با خیال راحت بچرخند و برایشان خرید کنند. بخش فروشگاهی کودک و نوجوان، در قالب سه سالن زیر نظر مجموعه ماه‌پیشونی اداره می‌شود؛ یک سالن ویژه خردسال و کودک، یک سالن ویژه نوجوان و یکی هم مختص نوشت‌افزار.

اینجا دیوارهای دور تا دور باغ کتاب، شیشه‌ای است و می‌توانید حین قدم‌زدن لابه‌لای کتاب‌ها، منظره‌های سبز و جذاب بیرون را هم تماشا کنید. اگر از آن دسته هستید که از چرخیدن بین غرفه‌ها در نمایشگاه‌ها زود خسته می‌شوید و زانو شل می‌کنید، باغ کتاب، به فکر اینجای ماجرا هم بوده است. مبل راحتی جابه جای باغ کتاب تعبیه شده تا بیاسایید و کتاب بخوانید.

آشتی با کتاب، به هر قیمتی

فروشگاه بزرگسال‌ها هم خالی از ایده‌های ترکیبی و جذاب نیست؛ برای رفتن به فروشگاه بزرگسال باید از یک راهروی بلند بگذرید؛ راهرویی که در آن چند ویدئو پروژکتور در سقف تعبیه شده تا تصاویری را همراه با موزیک پخش کنند. مهدی عبدی که سرپرست سالن‌هاست، از شیوه چینش خاص کتاب‌ها می‌گوید. از این که هر راهرو مختص چه نوع کتاب‌هایی است. این چینش و تقسیم‌بندی آن‌قدر خوب و منظم و فکر شده است که گشت‌وگذار در قفسه‌ها حتی اگر منجر به خرید نشود، آشنایی مختصری با کتاب‌های هر حوزه ایجاد می‌کند. پیش از ورود به سالن‌های فروش کتاب، جلوی در سالن‌های سینما و آمفی‌تئاتر محوطه بازی تعبیه شده است. این سالن اختصاص داده شده برای نمایشگاه و همایش و قفسه‌های سینمایی. اینجا فقط فروشگاه کتاب نیست و قرار است برنامه‌های فرهنگی مختلفی هم در این فضا برگزار شود؛ رونمایی، برپایی جشنواره، دیدار با نویسنده و امضای کتاب . در حاشیه فروشگاه هم تئاتر و پرفورمنس درباره کتاب به اجرا درمی‌آید.

طراحی و ایده‌پردازی باغ کتاب به نوعی است که کمتر به نظر می‌رسد، اینجا فروشگاه کتاب است. آشکارا مشخص است اینجا با این همه امکان جانبی برای برپایی برنامه‌های گوناگون، هدف اصلی‌اش را در آشتی با کتاب به هر قیمتی بنا کرده است، با تفرج، استراحت و… . از سویی هر کتابی هم به هر قیمتی اینجا پیدا نمی‌شود چرا که قرار است با وجود فضای گسترده فروشگاهی، کتاب‌های گزیده اینجا به فروش برسد. هیچ‌یک از کتاب‌ها هم با تخفیف‌های مرسوم نمایشگاهی به‌فروش نمی‌رسد و همین می‌تواند نگرانی برخی کتابفروشی‌های سطح شهر را برطرف کند که اینجا و آنجا گفته‌اند با وجود باغ کتاب، سطح فروششان پایین خواهد آمد.